بیکاری جوانان، دشمن بالقوه برای صلح و ثبات پایدار در افغانستان

بنام خداوند توانا و داد گر

از جناب آقای حمیدالله خاخی مسوول مدیوتیک افغانستان نهایت سپاسگزارم که با دعوت در این همایش فرصت صحبت را برای من فراهم ساختند،
با اجازه خانمها و آقایان گرامی، 

جوانان دانشمند و نهایت عزیز،
افتخار دارم که فرصت آن دست داد تا در این نشست باعظمت جوانان کشور شرکت کنم و برخی از نتیجه گیریهایم را در مورد علل بی ثباتی سیاسی ۵۰ سال اخیر افغانستان، که خود شاهد عینی آن بوده ام،در ارتباط با اوضاع نا بسامان جاری در کشور با شما در میان بگذارم. مسؤولیتهای وجدانی ام ایجاب می کند تا به جای عرضه تعارفات و مبالغه در نقش جوانان تحصیلیافته در روند صلح کنونی در افغانستان، به خطراتی بالقوه ای توجه شما را جلب نمایم که اگر جلوگیری نشوند، می توانند حتا در آیندهء صلحی که همه آرزوی آن را داریم، خطری بیشتر و یا هموزن شورشگری کنونی برای صلح و ثبات پایدار در کشور به وجود آورد.  


بر مبنای احصائیه هائی که دردست است، افغانستان متورم ترین کتله جوانان را به تناسب جمعیت مجموعی اش  داشته و جوانان یعنی کسانی که بین ۱۴-۲۵ سال دارند، ۶۵ درصد کل جمعیت کشور را تشکیل می دهند و نرخ رشد سالانه شمار این جوانان  ۸،۲ درصد است.
این افزونی شمار جوانان به تناسب مجموع جمعیت کشور هم می تواند به صورت بالقوه بنا به قدرت تولیدی اش به سود انکشاف اقتصادی تمام شود و هم احتمال دارد در صورت عدم چاره جویی بیکاری مزمن در این قشر، به اشکال مختلفی مانع صلح وثبات پایدار گردد.
احصائیه هائی که توسط منابع مختلف تائید شده اند، حاکی از آن اند که بیکاری در بین جوانان افزایش یافته و به بیش از ۴۰ درصد رسیده و حدود ۹۰ درصد مشاغل در افغانستان آسیب پذیراند.
ناگفته نباید گذاشت که در مباحث رسانه ئی و مجالس بزرگ جوانان کشور وقتی که پای خواستها، نیازها و راه حلها به میان می آید، منظور از جوانان در قالب بسیار محدود یعنی همان مکتب رفتگان و تحصیلیافتگان خلاصه می شود. ولایه های چندین برابر بزرگتر جوانان کشور که از این نعمت محروم مانده، به همت کار یدی و صرف نیروی بدنی در حرفه ها و زراعت به کار می پردازند، غالباً نادیده گرفته می شوند. بدون همآهنگ گردانیدن هدفمند و برنامه ریزی شده تامین نیازهای لایه های مکتب رفته و تحصیلیافته جوانان، با لایه های که به کار ها و مشاغل یدی و زراعت می پردازند، راه حل منطقی، واقعبینانه  و نجات بخش و ثبات آفرین وجود ندارد. ما اگر دچار توهمات نخبه گرایانه نباشیم، ناگزیریم در کنار تلاشهای همه جانبه برای پایان دادن به جنگ تباه کن جاری که در هردو طرف قربانی آن جوانان اند، همین اکنون به امحای ریشه ئی بیکاری جوانان، این دشمن بالقوه و خطرناک  که در کمین نشسته، عمیقاً بیاندیشیم و عملاً گام برداریم. 
نخستین گام در راه رسیدن به این مامول،تعمیم تعلیم و تربیت معاصر، با اولویت قائل شدن به بازبینی و تصحیح عمیق و همه جانبه  نصاب درسی مکاتب ابتدائی، ترجیح و تکثیر مکاتب متوسطه و ثانوی حرفه ئی به جای انباشتن مغز دانش آموزان با مضامین متعدد در نمونه رایج فیلوساینس است، تا سطح باروری درس خواندن را مطابق به نیازهای انکشافی جامعه ملی افزایش دهیم. بدین وسیله می توان جلو سربازگیری شورشیان را از طریق مدارسی گرفت که جز نفرت پراکنی و دهشت آفرینی محصولی ندارند. درعین زمان، کسب حمایت والدین در روستاها برای شمولیت فرزندان دختر وپسر شان در مکاتب و از این طریق امیدوار شدن آنها به یک زندگانی صلح آمیز و شایسته فرزندان شان، می تواند در تحول فرهنگ سنتی جامعه به سود رفاه و بهزیستی اجتماعی نهایت موثر باشد.گرچه رسماً بارها گفته شده است که حدود ۸ میلیون دانش آموز در مکاتب درس می خوانند، اما با توجه به فساد شایع در معارف که در وجود مکاتب و معلمان خیالی تجسم می یابد، به مشکل می توان در مورد کمیت و کیفیت تعلیم و تربیت کشور مطمئن بود. این نگرانی هنگامی فزونی می  یابد که وظیفه تمویل تعلیم و تربیت در افغانستان عمدتاً متکی بر حمایتهای موسسات غیر دولتی خارجی است و معلوم نیست تا چه زمانی ادامه خواهد یافت.
اکنون ما با بیکاری بالنسبه مزمن تحصیلیافتگان دانشگاه های دولتی و خصوصی و بی سرنوشتی  فارغان مکاتب ثانوی مواجه هستیم. به نظر می رسد مقامات تاکنون برای آن راه حلی نداشته اند.از یکطرف بازار کار چه در نهادهای دولتی و چه موسسات غیر دولتی هم دچار کساد و هم سیاست بازی و خویشاوند پروری است، سکتور خصوصی تولیدی و صنعتی هم نیز در سطحی نیست که همه آنها را صرف مطابق به اسناد شان استخدام کند و از جانب دیگر کیفیت تاریخ زده نصاب درسی دانشگاه ها آن آموزشها و مهارتهای مناسبی را در آنها به ودیعه نگذاشته است که خود شان بتوانند به تشبثات مستقل بپردازند. بنابرین، از احتمال به دور نیست که این معضل رفته رفته حالت انفجاری به خود گیرد. در این صورت احتمالاً سه راه در پیش رو قرار خواهد داشت. یا حکومت با نوعی اشتغال زائی قسماً قناعت آنها را تامین خواهد کرد، یا آنهائی که قسماً امکانات مالی دارند برای بهبود زندگی شان تن به مهاجرت خواهند داد- چنانکه در دو سال گذشته اتفاق افتاد، و یا اینکه از روی نومیدی به ناآرامیهای مدنی، خشونت و حتا پناه بردن پنهان و آشکار به گروه های شورشی روی خواهند آورد. برای هم نسلان من که شاهد بی سرنوشتی فارغان مکاتب و یا به اصطلاح آن روز کانکور زدگان  در اوایل دهه ۷۰ میلادی بوده اند، چنین احتمالی تنها جنبه فرضیه ئی ندارد.
در این شکی نیست که حکومتها در پانزده سال گذشته صدها میلیون دالر را در بخش دانشگاه ها و موسسات تحصیلات عالی هزینه کرده اند، اما هیچگونه تحول کیفی چشمگیر در بخش به روز شدن و اعتلای کیفی نصاب درسی دانشگاه ها به وجود نیامده است، تا بتواند آنها را مطابق به نیازمندیهای انکشافی جامعه و معیارات بین المللی بازارکار بار آورد. پرداختن به این نیازهای مبرم، یکی از اولویتهای نهایت مهم است که حکومتها نباید در زمینه آن اهمال کنند. زیرا چنین تحصیلیافتگان اند که با دانش ژرف و اکادمیک، روشن اندیشی، انعطاف پذیری، واقع بینی و ترقیخواهی، حامل برنامه های کارساز برای امروز و فردای کشور می گردند. اما با تاکید باید افزود که بهبود مطلوب تحصیلات عالی به ذات خود نمی تواند بلافاصله موجب نجات و ثبات جامعه گردد. زیرا نمی توان بدون فراهم آوری برنامه ریزی شده نیاز های اولیه همه جامعه برای تامین حق دسترسی به غذا، سرپناه، صحت و تعلیم و تربیت، و بدون حمایت از بخش اعظم جوانان کشور که به کارهای یدی و زراعتی اشتغال دارند، از طریق آموزشهای فنی، پروژه های بزرگ عمرانی، توسعه و تکثر سیستم آبیاری و یارانه های زراعتی به صلح و ثبات دوامدار راه یافت. بنابراین، محدود گردانیدن صلح به تنها ختم جنگ یک نگرش تک بعدی است که فاقد اعتبار علمی می باشد و ما را از خطرات دیگری که موجب خشونتگرائی می گردند، غافل نگاه می دارد.مطالعات تجربی نشان می دهند که بین سالهای ۱۹۷۰ و ۱۹۹۹ میلادی بیشترین جنگها در کشورهای گینی، تانزانیا، انگولا، کانگو و چاد صورت گرفته اند که جوانان در آن وقت ۶۰ در صد جمعیت را تشکیل می داده اند.
از جانب دیگر لازم است روشن بینانه و خونسردانه پذیرفت که جامعه یک واقعیت زنده و متحول است و در هر مرحله از رشدش اقتضاآت تازه ئی می داشته باشد که خواهی نخواهی با گذشته متفاوت است. هرگاه این اقتضاآت به رسمیت شناخته نشوند، خواهی نخواهی منازعه به وجود می آید.نفس دانش اکادمیک حکم می کند که باید به موقع و پیش از آنکه مشکلات لاینحلی به وجود آیند و جامعه را به تفرقه و تشتت بکشانند، برای آنها راه حلهای پیشنهادی ژرف اندیشانه و همه جانبه ای جستجو کنند. حتا با بروز منازعه های نیز راه حلهای منطقی و قناعت بخش موجود اند، مشروط بر آنکه طرفها در مطرح ساختن دیدگاه های شان موجودیت چند صدائی را تا رسیدن به تفاهم و اجماع مراعات کنند.منازعات عمده جاری در کشور که ناشی از اقتضاآت زمانی لاینحل اند، در چهار زمینه تبارز نموده اند:نظام دولتی و چگونگی ساختارهای قدرت، گزینش اصول اقتصادی، برخورد به جایگاه اقوام و سیاست خارجی. هریک از این مسائل مستلزم پاسخهای علمی و به دور از مشاجرات سطحی و فریبنده جاری است که از کلفت آنها هستی ملی ما به مخاطره می افتد. نه تنها کیفیت علمی و عمق و پهنای این مباحثات بر سر نوشت کشور تاثیر گذار اند، بلکه شیوه مطرح ساختن آنها نیز کمترتاثیر ندارد. از اوایل قرن ۲۱ به اینسو، از یافته های روانشاسی در سیاست عملی استفاده زیادی صورت می گیرد. این یافته ها به صورت فشرده خاطر نشان می کنند که مسائل سیاسی بزرگ و مورد مناقشه در یک جامعه پسا منازعه را یا می توان به شیوه یک پدر مستبد مطرح نمود که انتظار اطاعت از فرزندانش را دارد، و یا اینکه چون مادر مهربانی رفتار کرد که به مشکلات تک تک فرزندانش با مهربانی گوش فرا می دهد و با محبت به آنها یاری می رساند. من یقین دارم اسلوب پدر مستبد جامعه را به تدریج به تفرقه و تباهی می کشاند، اما شیوه مادر مهربان، راه رستگاری کشور ماست. 
تجارب نشان می دهند که بدون پایان جنگ خانمانسوز جاری هیچ یک از آرمانهای انکشافی و انسانی ما نمی توانند تحقق یابند.در حالیکه مجبوریم در راه دفاع از نوامیس ملی چون مشت آهنین عمل کنیم، لازمست برهمه تلقیناتی که ادامه جنگ را راه حل تبلیغ می کنند خط بطلان بکشیم. موقعیت جیوپولیتیکی و جیو استراتژیکی افغانستان در طول تاریخ نشان داده است، هرگاه یک نفر تفنگ به دست گیرد از آسمان و زمین تفنگ می بارد، جز تباهی ثمره ای باره نمی آورد و کس قادر نیست تفنگها را جمع کند. از سال ۱۸۳۹ تا پایان قرن نزده یعنی مدت بیش از ۶۰ سال این خطه جغرافیائی در گیر جنگها با انگلیس و شورشهای داخلی بوده است.در آغاز قرن ۲۰، از ۱۹۱۹ تا ۱۹۳۳ ما جنگ با انگلیس و شورشهای داخلی داشته ایم. از سال ۱۹۷۸ تا اخیر قرن بیست ما با کودتاهای خونین و تهاجم شوروی و شورشهای بدفرجام داخلی به تباهی کشانده شده ایم. یعنی حدود ۳۶ سال را با جنگ و دربدری و مهاجرتهای میلیونی مواجه بوده ایم. از آغاز قرن ۲۱ تا اکنون یعنی مدت ۱۶ سال را ما با شورشهای بدفرجام و تهاجم نظامی به رهبری ایالات متحد امریکا سر و کار داشته ایم. آیا اینهمه حقایق تاریخی حاکی ازآن نیست که ادامه جنگ به هرصورت بس است؟!
واقعیت آنست که مسائل صلح و جنگ افغانستان متاسفانه در اختیار ما و موضوع خود ما نیست و ناشی از استراتیژیهای متعارض قدرتهای بزرگ است. تا زمانی که آنها با هم کنار نیایند، ازما چیزی ساخته نیست. مسلماً ادامه جنگ از نفاق داخلی ما سود می برد. زیرا ملتی که متحد نبوده و بر پای خود استاده نیست، نمی تواند تصمیم سرنوشت ساز بگیرد.اما ما می توانیم با انتخاب راه و رسم سالم در حل مسائل داخلی مان، زمینه عدالت گستری و صلح داخلی را گسترده تر ساخته و عمر جنگ را کوتاه تر گردانیم و در نتیجه افغانستان را ازاین تهلکه نجات دهیم.
نسل من که با تحمل حرمانهای باور نکردنی رو به نشیب گذاشته است، از شما جوانان نورچشم و دانشمند منسوب به اقوام و مذاهب مختلف افغانستان التجا می نماید تا در این لحظات حساس تاریخی چنان مسوولانه، علمی و مال اندیشانه و همچون یک پیکر واحد عمل کنید که با تامین صلح و انکشاف اجتماعی توسط شما، هنگامی که حیات فانی و مستعار پیکر ما را ترک می گوید، آخرین نفس را با سپاسگزاری از شما و رضایت بیرون دهیم.
با تشکر فراوان از توجه تان

balenciaga sneakers's Avatar
balenciaga sneakers پاسخ به موضوع: #768520 6 ساعت 43 دقيقه قبل
I happen to be writing to let you know what a amazing encounter my wife's daughter enjoyed using the blog. She discovered lots of pieces, which include what it is like to possess an awesome giving heart to let the mediocre ones completely know a number of grueling topics. You actually exceeded her desires. Thanks for giving such effective, trusted, revealing and even easy guidance on the topic to Mary.
balenciaga sneakers www.balenciagashoes.us.com
nmd's Avatar
nmd پاسخ به موضوع: #768200 10 ساعت 35 دقيقه قبل
Thank you so much for giving everyone such a spectacular possiblity to read in detail from this blog. It can be so awesome and also packed with a great time for me personally and my office mates to search your site really three times a week to learn the latest guides you have got. And indeed, I am just at all times contented concerning the terrific thoughts you serve. Selected 3 points in this posting are absolutely the most beneficial we have ever had.
nmd tiny.gl/nmdsc
nike roshe two red's Avatar
nike roshe two red پاسخ به موضوع: #767971 13 ساعت 27 دقيقه قبل
air jordan retro 12 light blue,nike air max tn 2015 bleu
nike roshe two red
nike lunar control 4 green's Avatar
nike lunar control 4 green پاسخ به موضوع: #767526 18 ساعت 42 دقيقه قبل
air jordan 12 autumn,mens nike roshe run red orange
nike lunar control 4 green
air jordan shoes's Avatar
air jordan shoes پاسخ به موضوع: #765976 1 روز 13 ساعت قبل
I in addition to my friends ended up reading through the nice recommendations on the website and then suddenly came up with a terrible feeling I never thanked the web blog owner for those techniques. My people appeared to be consequently stimulated to learn them and have now actually been loving them. Many thanks for indeed being indeed thoughtful and for figuring out certain amazing subject areas millions of individuals are really desperate to discover. Our own sincere apologies for not expressing appreciation to sooner.
air jordan shoes www.airjordan.us.com
nike zoom sb blazer canvas's Avatar
nike zoom sb blazer canvas پاسخ به موضوع: #765477 1 روز 19 ساعت قبل
womens air max 1 mid sneakerboot,nike air max 90 yellow and black
nike zoom sb blazer canvas
curry shoes's Avatar
curry shoes پاسخ به موضوع: #763701 2 روز 17 ساعت قبل
I and also my friends were actually viewing the good ideas found on the website while immediately developed an awful suspicion I never thanked the blog owner for those tips. All of the young men had been certainly thrilled to study them and have now simply been loving those things. Appreciation for getting quite thoughtful as well as for deciding upon some really good resources most people are really wanting to know about. Our own honest apologies for not expressing gratitude to earlier.
curry shoes www.stephencurry-shoes.us.com
adidas nmd's Avatar
adidas nmd پاسخ به موضوع: #763379 2 روز 22 ساعت قبل
Thanks for all your valuable hard work on this blog. My mother loves setting aside time for research and it is obvious why. A number of us know all of the powerful medium you make simple tactics on the blog and in addition improve participation from others on this subject so our daughter is without question understanding a lot of things. Take pleasure in the rest of the new year. You are carrying out a great job.
adidas nmd qrurl.it/r/1iknj
overheaddoorcompanyofchester's Avatar
overheaddoorcompanyofchester پاسخ به موضوع: #763029 3 روز 4 ساعت قبل
policred, precededu,
overheaddoorcompanyofchester
nike cortez blue and yellow's Avatar
nike cortez blue and yellow پاسخ به موضوع: #761801 3 روز 23 ساعت قبل
nike internationalist mid mens,nike air max lebron 8 all black
nike cortez blue and yellow
cheap jordans's Avatar
cheap jordans پاسخ به موضوع: #761729 4 روز 50 دقيقه قبل
My spouse and i got thrilled that Jordan managed to do his studies from your precious recommendations he grabbed from your weblog. It's not at all simplistic to just possibly be handing out solutions that many the rest have been selling. So we do understand we now have the writer to appreciate because of that. The entire illustrations you have made, the simple site menu, the relationships you will assist to foster - it's all overwhelming, and it is helping our son and us reckon that that content is thrilling, and that's seriously fundamental. Thank you for the whole lot!
cheap jordans www.shoesjordan.us.com
interpure's Avatar
interpure پاسخ به موضوع: #761518 4 روز 4 ساعت قبل
medspadeluxe, sarrodesigns,
interpure
nike blazer low premium vintage suede's Avatar
nike blazer low premium vintage suede پاسخ به موضوع: #761425 4 روز 6 ساعت قبل
nike tiempo legacy v tf football boots gold orange blue,nike air max 90 dark green
nike blazer low premium vintage suede
theswc's Avatar
theswc پاسخ به موضوع: #760856 4 روز 17 ساعت قبل
kbnihouston, johnmilleratcruisesinc,
theswc
vimalkumarvelayudhan's Avatar
vimalkumarvelayudhan پاسخ به موضوع: #760711 4 روز 20 ساعت قبل
recovercast, tvcchurch,
vimalkumarvelayudhan
yeezy boost's Avatar
yeezy boost پاسخ به موضوع: #759639 5 روز 20 ساعت قبل
A lot of thanks for your entire hard work on this web page. Kate takes pleasure in going through investigations and it's easy to see why. All of us hear all of the dynamic ways you produce advantageous techniques on the web site and inspire response from other people on this point and our own simple princess is now understanding a lot. Take advantage of the rest of the year. You're conducting a tremendous job.
yeezy boost gul.ly/7uqt3
nike air force 1 snow boots's Avatar
nike air force 1 snow boots پاسخ به موضوع: #759410 6 روز 1 ساعت قبل
nike air force 1 high supreme on feet,nike shox navina womens shoes
nike air force 1 snow boots
nike cortez white on feet's Avatar
nike cortez white on feet پاسخ به موضوع: #759022 6 روز 8 ساعت قبل
nike air max 90 hyperfuse neon gelb kaufen,nike air force 1 high gumbo id
nike cortez white on feet
basketball shoes's Avatar
basketball shoes پاسخ به موضوع: #758258 6 روز 23 ساعت قبل
I simply wanted to type a simple comment so as to express gratitude to you for all the magnificent instructions you are placing at this site. My extended internet lookup has now been honored with good quality suggestions to share with my great friends. I 'd admit that many of us site visitors actually are very much blessed to be in a fine community with many perfect individuals with very beneficial suggestions. I feel somewhat lucky to have used your entire website page and look forward to some more excellent moments reading here. Thank you once more for all the details.
basketball shoes
nike dunks womens's Avatar
nike dunks womens پاسخ به موضوع: #756977 1 هفته 1 روز قبل
mens nike shox deliver white black,adidas projoator powerswerve precio
nike dunks womens
yeezy shoes's Avatar
yeezy shoes پاسخ به موضوع: #756946 1 هفته 1 روز قبل
I not to mention my pals appeared to be looking at the good secrets and techniques on your web blog then at once came up with an awful suspicion I never thanked the site owner for them. All the young boys had been for this reason stimulated to read through them and have in fact been taking pleasure in those things. I appreciate you for turning out to be so accommodating and then for utilizing these kinds of nice information most people are really desirous to be informed on. My very own honest apologies for not expressing appreciation to you earlier.
yeezy shoes
yeezy boost 350 v2's Avatar
yeezy boost 350 v2 پاسخ به موضوع: #756600 1 هفته 1 روز قبل
I am glad for commenting to make you be aware of of the useful discovery our daughter gained visiting the blog. She figured out lots of issues, including what it is like to possess a marvelous giving mindset to get folks with ease know precisely certain grueling things. You really surpassed her expectations. Many thanks for rendering those precious, safe, informative not to mention unique tips about the topic to Emily.
yeezy boost 350 v2
sicily-luxury-villas's Avatar
sicily-luxury-villas پاسخ به موضوع: #756505 1 هفته 1 روز قبل
multypromat, soundsteppers,
sicily-luxury-villas
nike air max 97 womens blue's Avatar
nike air max 97 womens blue پاسخ به موضوع: #756291 1 هفته 1 روز قبل
nike air max bw tape,nike air max 97 green silver
nike air max 97 womens blue
nike cortez camel's Avatar
nike cortez camel پاسخ به موضوع: #756240 1 هفته 1 روز قبل
nike huarache ultra orange gold,air max zero limited edition
nike cortez camel

نظر شما چیست؟

PLG_KUNENADISCUSS_GEN_GUEST

اخبار روز

BBC ‮فارسی - صفحه افغانستان

کتاب ها